Portal miłośników historii Pomorza Zachodniego

Portal miłośników historii Pomorza Zachodniego

Historia kolonii KARWIN w miejscowości Brojce

Autor: Jacek Kuczkowski

            Zapewne wielu mieszkańców Brojc zadaje sobie pytanie o pochodzenie nazw kolonii Trójka, Szóstka, Dziewiątka czy też Karwin. Jeżeli w przypadku Trójki, Szóstki czy Dziewiątki wytłumaczenie pochodzenia nazwy jest dosyć łatwe – wywodzą się od ilości domów – to wyjaśnienie nazwy Karwin nie jest już takie proste.

Tereny na południowy – zachód od Brojc w latach 30. XIX w. zakupił Gustaw Georg Karl Ludwig von Corvin – Wiersbitzki[1]. W 1834 roku ożenił się z Luise Henriette Eleonore von Ramin[2]. W 1835 roku założył tu folwark na tzw. surowym korzeniu[3]. Małżeństwo doczekało się tylko jednego dziecka, córki Auguste von Corvin-Wiersbitzki[4]. Wyszła ona za mąż za Hugo Oswald Adolph von Manteuffel[5]. Ślub odbył się 16. listopada 1855 roku w Brojcach. Małżeństwo doczekało się 10 potomstwa[6]. Sam folwark oddalony jest od głównej drogi prowadzącej do Gryfic o ok. 300 m. Folwark prezentuje typ założenia geometrycznego, w kształcie podkowy otwartej w osi drogi dojazdowej. Jednakże, już w roku 1862, majątek sprzedany zostaje rodzinie von Blanckenburg z Gadomina, a następnie przechodzi na własność Augusta Zandera. Po II wojnie światowej cały zespół folwarczny przechodzi na własność Państwowych Nieruchomości Ziemskich, a w latach 50-tych przekształcony jest w Państwowe Gospodarstwo Rolne. Od roku 1970 dawny majątek znajduje się w użytkowaniu Stacji Hodowli Roślin w Dargosławiu, a część pierwotnego zespołu podzielona zostaje pomiędzy różnych właścicieli[7].

Wydaje się że od początku istnienia folwark nazywany był od nazwiska właściciela, czyli Corvin[8]. W 1929 roku majątek ten nazywano już Vorwerk Korvin[9]. Po przejęciu Pomorza Zachodniego przez władze polskie i ustanowienie na tych terenach nowej administracji uległa zmianie większość nazw administracyjnych i geograficznych. Dawny folwark Korvin przemianowany został na Karwin. Chociaż większość mieszkańców mówi Korwin, i ta nazwa wydaje się bardziej poprawna historycznie.

 Brojce, kolonia Karwin. Dwór z 1. poł. XIX w. (stan na 2010 rok)

Brojce, kolonia Karwin. Dwór z 1. poł. XIX w. (stan na 2010 rok)

Przypisy:

[1] Gustaw von Corvin – Wiersbitzki urodził się 27. marca 1804 roku w Szczecinie, a zmarł 9. sierpnia 1850 roku. Cała genealogia rodziny za http://geneagraphie.com/getperson.php?personID=I611574&tree=1 [dostęp 17.11.2015]

[2] Luise Henriette Eleonore von Ramin urodziła się 8. stycznia 1814 roku w Wartin (Brandenburgia), zmarła 27. września 1839 roku w Brojcach.

[3] Maria Witek, Waldemar Witek, Budownictwo folwarczne gminy Brojce, Trzebiatów – spotkania pomorskie 2011, Trzebiatów 2011. W leksykonie szlachty pruskiej z 1836 roku von Corvin – Wierzbitzky wymieniany jest jako mieszkaniec Brojc, Neues Preussisches Adels – Lexicon oder genealogische und diplomatische Nachrichten, Zweiter Band E – H, Leipzig 1836, s. 51.

[4] Auguste von Corvin-Wiersbitzki urodziła się 1. grudnia 1835roku w Brojcach, zmarła 9. lipca 1895 roku w Wardyniu Górnym (Hohenwardin)

[5] Hugo Oswald Adolph von Manteuffel urodził się 3. lutego 1832 roku w Wardyniu Górnym, zmarł 14. listopada 1889 roku w Wardyniu Górnym.

[6]  1. Gerda von Manteuffel urodzona 2. września 1855 roku w Wardyniu Górnym, data oraz miejsce śmierci nie znane; 2. Hedwig von Manteuffel urodzona 16. Lipca 1857 roku, zmarła w 1859 roku; 3. Waldemar Eugen Friedrich von Manteuffel urodzony 18. sierpnia 1858 roku w Wardyniu Górnym, zmarł 3. stycznia 1903 roku w Berlinie; 4. Elisabeth von Manteuffel urodzona 12. listopada 1859 roku w Wardyniu Górnym, data oraz miejsce śmierci nie znane; 5. Friedrich Karl von Manteuffel urodzony 10. lipca 1861 roku w Kończewie (Kunsow, powiat słupski), zmarł 25. grudnia 1900 roku; 6. Werner Bogislav Gerhard von Manteuffel urodzony 26. listopada 1864 roku w Kończewie, zmarł w 1921 roku; 7. Hugo Karl Louis Julius von Manteuffel urodzony 6. kwietnia 1868 roku w Słupsku (Stolp), zmarł 14. czerwca 1904 w Monterux (Szwajcaria); 8. Kurt von Manteuffel urodzony 18. grudnia 1871 roku, zmarł 4. sierpnia 1872 roku; 9. Maria von Manteuffel urodzona 5. sierpnia 1873 roku w Wardyniu Górnym, data oraz miejsce śmierci nie znane; 10. Editha von Manteuffel urodzona 20. sierpnia 1876 roku w Wardyniu Górnym, zmarła 7. marca 1893 roku w Wardyniu Górnym.

[7] Strategia rozwoju Gminy Brojce do roku 2025; Załącznik do Uchwały XLI/212/2014 Rady Gminy Brojce, Brojce 2014, s. 17.

[8] Amts-Blatt der Koniglichen Regierung zu Stettin, Stettin 1942, s. 290.

[9] Mapa Messtischblatt 2057 Greifenberg z roku 1929 [http://amzpbig.com/maps/2057_Greifenberg_1929.jpg dostęp 15.11.2015].

Brojce

Michał Zinowik • 30 listopada 2015


Previous Post

Next Post